سید محمد جعفر غیرت اصفهانی شاعر ناشناخته عصر بازگشت ادبی
سید محمد جعفر موسوی اصفهانی متخلص به " غیرت " فرزند سید محمد سعید از شاعران قرن دوازدهم و اوایل قرن سیزدهم هجری است. تذکره های ادبی آن عهد اطلاعات زیادی به ما نمی دهند. تنها می نویسند از سادات اصفهان بوده و از علوم رسمی و ادبی با بهره بوده و در سال ۱۲۱۵ ه.ق. درگذشته است.
از مطالعه نسخه های خطی که او کتابت کرده و یا در کتابخانه شخصی خود داشته معلوم می شود که در علوم ادبی به ویژه در ادبیات عرب مهارتی به سزا داشته و چندین سال هم علوم دینی همچون فقه و اصول را آموخته و از درس فلسفه استادان حکمت نیز بهره برده است.
شوربختانه از استادان او اطلاعی نداریم. ولی احتمال دارد وی از شاگردان آقا محمد بیدآبادی، ملا محراب گیلانی و میرزا ابوالقاسم مدرس باشد.
از سفرها و دوستان و معاشران او نیز اطلاعی در دست نیست. او از شاعران نسل دوم بازگشت است که به پیروی از میر سید علی مشتاق اصفهانی به شیوه ی شاعران سبک عراقی و خراسانی شعر سروده است. در ان روزگار آذر بیگدلی ، رفیق اصفهانی، رهی اصفهانی ، میرزا جعفر صافی اصفهانی ، میرزا محمد سحاب ( فرزند سید احمد هاتف اصفهانی ) ، واله اصفهانی شاعران مشهوری بوده اند و به احتمال زیاد عیرت اصفهاتی از دوستان و مصاحبان آنان به شمار می رفته است.
از دیوان اشعار او تنها یک نسخه آن هم به خط مولف در کتابخانه مرحوم عبدالحسین بیات در اراک وجود داشته و آن را به کتابخانه انجمن آثار و مفاخر فرهنگی در تهران انتقال داده اند.
غیرت چند فرزند داشته که نام دو تن از آنان اسماعیل و محمد مقیم است ولی نشانه ای از اینکه آنان راه پدر را ادامه داده باشند به دست نیامده است.
از آرامگاه او هم اطلاعی در دست نیست. و به قول فاضل خان گروسی در تذکره انجمن خاقان در سال ۱۲۱۵ ه. ق. از دنیا رفته است.
این شعرها از اوست :
افسوس که تا بوی گلی بود به گلشن
صیاد نیاویخت ز گلبن قفس ما.
*
غمگین ز گردش فلک پرده در نیم
جور بتان پرده نشین میکشد مرا.
*
شنیده ام که غمم را کسی بجانان گفت
چگونه گفت غمی را که بازنتوان گفت
دلم ز کوتهی روز وصل آگه بود
که قصه شب هجران بروز هجران گفت.
*
منابع
--------------------------------
- لغت نامه دهخدا، ذیل «غیرت»، ص413؛
- الذریعه، ج9، ص797
- تذکره روز روشن، ص591
- ریحانه الادب، ج4، ص260
- حدیثه الشعراء، ج2، ص1272
- تذکره مجمع الفصحاء، ج5، ص766
- تذکره آتشکده، نیمه دوم، صص 632-631
- تذکره اختر، ص151
- مکارم الآثار، ج2، ص372.